...

Matura 2015 - polski - poziom podstawowy - odpowiedzi do arkusza maturalnego (www.studiowac.pl)

by studiowacpl01

on

Report

Category:

Documents

Download: 0

Comment: 0

28

views

Comments

Description

To są odpowiedzi do arkusza maturalnego. Jeśli szukasz arkusza maturalnego, znajdziesz go w portalu dla maturzystów Studiowac.pl. W serwisie poza arkuszami maturalnymi i odpowiedziami dostępna jest bogata baza uczelni wyższych, jak również szereg artykułów i poradników dla osób przygotowujących się do matury i zastanawiających się nad wyborem kierunku studiów. Zapraszamy!
Download Matura 2015 - polski - poziom podstawowy - odpowiedzi do arkusza maturalnego (www.studiowac.pl)

Transcript

  • EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 FORMUŁA OD 2015 („NOWA MATURA”) JĘZYK POLSKI POZIOM PODSTAWOWY ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZ MPO-P1 MAJ 2015
  • Strona 2 z 18 Uwaga: akceptowane są wszystkie odpowiedzi merytorycznie poprawne spełniające warunki zadania. Zadanie 1.1. (0–1) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens całego tekstu 1.4) rozpoznaje zastosowane w tekście środki językowe i ich funkcje. II. Analiza i interpretacja tekstów kultury. 2.5) Zdający omawia funkcje elementów konstrukcyjnych utworu (tytułu) [gimnazjum]. III Tworzenie wypowiedzi. 1.7) Zdający wykonuje różne działania na tekście cudzym (parafrazuje). Przykładowe odpowiedzi Jakie są mody językowe? Jakie trendy w języku możemy zaobserwować? Popularne tendencje w mowie. Schemat punktowania 1 p. – poprawne przekształcenie tytułu. 0 p. – odpowiedź błędna LUB brak odpowiedzi. Uwaga: przekształcony tytuł nie może zawierać metafory. Zadanie 1.2. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens fragmentów 1.9) rozpoznaje manipulację językową 3.1) analizuje i definiuje znaczenia słów. Przykładowe odpowiedzi Podobieństwo: • perswazja i manipulacja oddziałują na odbiorcę • obie są nastawione na skuteczność • obu można się nauczyć Różnica: • perswazja jest jawna/widoczna, a manipulacja – ukryta • perswazja jest bliższa funkcjonalności, manipulacja – atrakcyjności • perswazja dowodzi, manipulacja zwodzi Schemat punktowania 2 p. – właściwe określenie podobieństwa oraz różnicy między perswazją i manipulacją. 1 p. – właściwe określenie podobieństwa LUB różnicy między perswazją i manipulacją. 0 p. – odpowiedź niepełna LUB błędna, LUB brak odpowiedzi.
  • Strona 3 z 18 Zadanie 1.3. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens fragmentów 1.2) odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje zarówno jawne, jak i ukryte 1.3) rozpoznaje typ nadawcy tekstu. Przykładowe odpowiedzi • Autor przestrzega tabu językowego, ponieważ nie podał przykładów wulgaryzmów, gdyż nie powinno się ich używać w publicznej wypowiedzi. • O przestrzeganiu tabu świadczy to, że autor nie przeprasza za brak przykładów wulgaryzmów (sugeruje, że przeprosić powinien, gdyby je podał). Schemat punktowania 1 p. – poprawna odpowiedź. 0 p. – odpowiedź błędna LUB brak odpowiedzi. Zadanie 1.4. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens całego tekstu […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów. 1.5) wyróżnia argumenty, kluczowe pojęcia i twierdzenia w tekście argumentacyjnym. Przykładowe odpowiedzi Tendencja 1. – funkcjonalizacja/nastawienie na skuteczność. Przykłady – wiara w możliwość nauczenia się skutecznego mówienia/ liczne szkolenia, zmiana nastawienia odbiorców/ zgoda na nieetyczne formy przekazu/ manipulację, autokreację itp., docenianie/oczekiwanie profesjonalnego mówienia. Tendencja 2. – nastawienie na atrakcyjność. Przykłady – dostosowanie języka do oczekiwań odbiorcy, szerzenie się egzaltacji, przesady w mówieniu, naruszanie tabu językowego. Schemat punktowania 2 p. – podanie obu tendencji oraz dwóch przykładów każdej z nich. 1 p. – podanie jednej tendencji ORAZ jej dwóch przykładów. 0 p. – odpowiedzi błędne LUB brak odpowiedzi.
  • Strona 4 z 18 Zadanie 1.5. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens całego tekstu oraz wydzielonych […] fragmentów 1.5) wyróżnia […] kluczowe […] twierdzenia w tekście argumentacyjnym. Przykładowe odpowiedzi a) Różnica: nastawienie na skuteczność jest bardziej poważnym traktowaniem języka niż nastawienie na atrakcyjność. b) Najważniejszy skutek: obie tendencje są coraz silniejsze/ bardziej zauważane/ powszechnie akceptowane. Schemat punktowania 2 p. – sformułowanie wniosku dotyczącego różnicy między tendencjami ORAZ ich najważniejszego skutku. 1 p. – sformułowanie wniosku dotyczącego różnicy między tendencjami LUB ich najważniejszego skutku. 0 p. – odpowiedź błędna LUB brak odpowiedzi. Zadanie 1.6. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.2) odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje 3.1) analizuje i definiuje znaczenia słów 3.3) dostrzega współczesne zmiany modelu komunikacji językowej. III Tworzenie wypowiedzi. 1.7) Zdający wykonuje różne działania na tekście cudzym (parafrazuje). Przykładowe odpowiedzi Ten twórczy reżyser zatrudnił wielkich aktorów, więc czekamy na nowy wybitny film/ przebój kinowy. Pomysłowy reżyser zatrudnił same gwiazdy, więc czekamy na nowy hit. Schemat punktowania 1 p. – przekształcenie zdania przez zastąpienie (a nie opuszczenie) trzech wyrazów: kreatywny, supergwiazdy, megahit. 0 p. – odpowiedź niepełna LUB błędna, LUB brak odpowiedzi.
  • Strona 5 z 18 Zadanie 1.7. (0–3) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. 1.5) Zdający wyróżnia argumenty, kluczowe pojęcia i twierdzenia w tekście argumentacyjnym, dokonuje jego logicznego streszczenia. Przykładowa odpowiedź Tematem tekstu są modne tendencje we współczesnej polszczyźnie. Bralczyk pisze o dwóch z nich, jego zdaniem, najważniejszych. Są to: nastawienie na skuteczność i atrakcyjność wypowiedzi. Autor podaje przykłady różnych zachowań językowych w mediach i życiu publicznym, które mogą potwierdzać istnienie tych tendencji, takie jak egzaltacja i przesada czy przełamywanie tabu językowego. W podsumowaniu czytamy o społecznej zgodzie na takie zachowania. [3 p.] Schemat punktowania 3 p. – Ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i co na ten temat powiedziano w tekście; adekwatny poziom uogólnienia, streszczenie logicznie spójne, właściwa liczba słów. 2 p. – Ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i co na ten temat powiedziano w tekście ALE zaburzenia dotyczące poziomu uogólnienia LUB logicznej spójności streszczenia. 1 p. – Ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i co na ten temat powiedziano w tekście; ALE zaburzenia dotyczące poziomu uogólnienia ORAZ logicznej spójności streszczenia. 0 p. – odpowiedź błędna LUB brak odpowiedzi. Zadanie 2.1. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens całego tekstu oraz wydzielonych przez siebie fragmentów, […] potrafi objaśnić ich sens […] na tle całości 1.2) odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje 1.5) wyróżnia argumenty, kluczowe pojęcia i twierdzenia w tekście argumentacyjnym. Przykładowe odpowiedzi Wada czytania nowych książek: poczucie niepewności; nieufność. Wada czytania tych samych książek: mniej poznaje się nowych książek. Schemat punktowania 1 p. – podanie wady czytania nowych książek ORAZ wady czytania tych samych książek. 0 p. – odpowiedź niepełna LUB błędna, LUB brak odpowiedzi.
  • Strona 6 z 18 Zadanie 2.2. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. 1.5) Zdający wyróżnia argumenty, kluczowe pojęcia i twierdzenia w tekście argumentacyjnym. III Tworzenie wypowiedzi. 1.3) Zdający formułuje pytania do tekstu [szkoła podstawowa]. Poprawne odpowiedzi 1 e, 3 f, 7 c Schemat punktowania 2 p. – 3 poprawne przyporządkowania. 1 p. – 2 poprawne przyporządkowania. 0 p. – 1 poprawne przyporządkowanie LUB brak odpowiedzi. Zadanie 2.3. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens całego tekstu […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów; potrafi objaśnić ich sens oraz funkcję na tle całości 1.4) rozpoznaje funkcję zastosowanych w tekście środków językowych 1.5) wyróżnia argumenty, kluczowe pojęcia i twierdzenia w tekście argumentacyjnym. Przykładowe odpowiedzi Przytoczone cytaty potwierdzają/ ilustrują/ wzmacniają argumenty autora. Schemat punktowania 1 p. – określenie funkcji cytatów w tekście. 0 p. – odpowiedź błędna LUB brak odpowiedzi.
  • Strona 7 z 18 Zadanie 2.4. (0–2) I Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. 1.1) Zdający odczytuje sens całego tekstu oraz wydzielonych przez siebie fragmentów. II Analiza i interpretacja tekstów kultury. 3.1) Zdający odbiera teksty kultury na poziomie dosłownym i przenośnym [gimnazjum]. Przykładowe odpowiedzi Łańcuszek szczęścia – poszukiwanie w lekturze inspiracji do wyboru następnej – czytanie wielu książek w celu odnalezienia tych, do których chce się powracać Kosmos – ogół piśmiennictwa na świecie – ogromne zbiory biblioteczne, których nie można poznać w całości – przestrzeń biblioteki, która kryje nieskończoną liczbę książek Schemat punktowania 2 p. – poprawne wyjaśnienie znaczenia obu metafor. 1 p. – poprawne wyjaśnienie znaczenia jednej metafory. 0 p. – odpowiedź błędna lub brak odpowiedzi. Zadanie 2.5. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. 1.1) Zdający odczytuje sens całego tekstu oraz wydzielonych przez siebie fragmentów; potrafi objaśnić ich sens oraz funkcję na tle całości. II. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający zna teksty literackie i inne teksty kultury wskazane przez nauczyciela. 3.2) Zdający wykorzystuje w interpretacji konteksty. a) Poprawna odpowiedź Tytuł – „Pan Tadeusz” („Epilog”) Autor – Adam Mickiewicz Uwaga: uznaje się odpowiedzi: A. Mickiewicz, Mickiewicz. Schemat punktowania 1 p. – prawidłowe podanie tytułu ORAZ nazwiska autora dzieła. 0 p. – odpowiedź niepełna LUB błędna LUB brak odpowiedzi.
  • Strona 8 z 18 b) Poprawne rozwiązanie Odpowiedź: TAK. Uzasadnienie: Czytelnicy w tekście Nowickiego szukają w książkach tego, o czym marzył poeta: spokoju, schronienia przed złem świata, ukojenia w trudnych sytuacjach, poczucia bezpieczeństwa. Schemat punktowania 1 p. – podanie odpowiedzi TAK ORAZ poprawne uzasadnienie. 0 p. – odpowiedź błędna LUB brak odpowiedzi. Zadanie 3. Temat 1. Wolna wola człowieka czy siły od niego niezależne – co przede wszystkim decyduje o ludzkim losie? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do podanego fragmentu Lalki, całego utworu Bolesława Prusa oraz innego tekstu kultury. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 250 słów. Szczegółowe ustalenia dotyczące sposobu oceniania • Przywoływanie losów bohatera musi być funkcjonalne dla argumentacji, nie może być prostym streszczaniem utworu. • Zarówno fragment utworu B. Prusa, jak i całość „Lalki” umożliwiają formułowanie różnych tez i argumentów (np. różnica perspektyw narratora i Wokulskiego oraz kontrast między jego fatalistyczną wizją a jego biografią). • Błędy rzeczowe dotyczące lektury oznaczonej gwiazdką i świadczące o nieznajomości tekstu uznaje się za błędy kardynalne, co skutkuje przyznaniem 0 p. za całą pracę. I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens całego tekstu [...] 1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje zarówno jawne, jak i ukryte. II. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający: 1.2) określa problematykę utworu 2.4) rozpoznaje w utworze sposoby kreowania świata przedstawionego i bohatera […] 3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty 3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych motywów w różnych utworach literackich. III. Tworzenie wypowiedzi. Zdający: 1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [...] (rozprawka) [...] zgodnie z podstawowymi regułami jego organizacji, przestrzegając zasad spójności znaczeniowej i logicznej 1.2) przygotowuje wypowiedź [...] (wybiera [...] odpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat, wybiera formę kompozycyjną, […], dobiera właściwe słownictwo) 1.3) tworzy samodzielną wypowiedź
  • Strona 9 z 18 argumentacyjną według podstawowych zasad logiki i retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera argumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje ich selekcji pod względem użyteczności w wypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza prawidłowe wnioskowanie).
  • K ry te ri a oc en y ro zp ra w ki A Sf or m uło w an ie st an ow isk a w ob ec pr ob le m u po da ne go w p ol ec en iu B U za sa dn ie ni e st an ow isk a C Po pr aw no ść rz ec zo w a D Za m ys ł ko m po zy cy jn y E Sp ój no ść lo ka ln a F St yl te ks tu G Po pr aw no ść jęz yk ow a H Po pr aw no ść za pi su 6 St an ow is ko je st ad ek w at ne do p ro bl em u po da ne go w p ol ec en iu 18 U za sa dn ie ni e tr af ne , sz er ok ie i p og łęb io ne 4 Br ak b łęd ów rz ec zo w yc h 6 K om po zy cj a fu nk cj on al na 2 Pe łna sp ój no ść w yp ow ie dz i lu b ni ez na cz ne za bu rz en ia sp ój no ści 4 St yl st os ow ny 6 Br ak b łęd ów lu b ni el ic zn e błę dy ni er ażą ce 4 Za pi s w p ełn i po pr aw ny lu b ni el ic zn e błę dy ni er ażą ce 12 U za sa dn ie ni e tr af ne i s ze ro ki e 3 St an ow is ko je st cz ęśc io w o ad ek w at ne do p ro bl em u po da ne go w p ol ec en iu 8 U za sa dn ie ni e tr af ne , al e w ąsk ie 2 N ie w ięc ej ni ż j ed en błą d rz ec zo w y 3 Za bu rz en ia fu nk cj on al no ści ko m po zy cj i 1 Zn ac zn e za bu rz en ia sp ój no ści 2 St yl cz ęśc io w o st os ow ny 3 Li cz ne b łęd y ni er ażą ce lu b ni el ic zn e błę dy r ażą ce 2 Li cz ne błę dy ni er ażą ce lu b ni el ic zn e błę dy r ażą ce 4 U za sa dn ie ni e cz ęśc io w e 0 St an ow is ko je st ni ea de kw at ne lu b br ak st an ow is ka 0 Br ak uz as ad ni en ia st an ow is ka 0 Błę dy rz ec zo w e 0 Br ak z am ys łu ko m po zy cy jn eg o 0 W yp ow ie dź ni es pó jn a 0 St yl ni es to so w ny 0 Li cz ne b łęd y ra żąc e 0 Li cz ne błę dy r ażą ce U W A G A Je śli w k at eg or ii A p ra ca u zy sk a 0 pu nk tó w , e gz am in at or n ie p rz yz na je p un kt ów w p oz os ta łyc h ka te go ria ch . Je śli w k at eg or ii A p ra ca u zy sk a 3 pu nk ty , a w k at eg or ii B – 0 p un kt ów , e gz am in at or n ie p rz yz na je p un kt ów w p oz os ta łyc h ka te go ria ch . Je śli pr ac a sk ład a si ę z m ni ej n iż 2 50 słó w , e gz am in at or p rz yz na je p un kt y ty lk o w k at eg or ia ch A , B i C . Po ja w ie ni e si ę r ze cz ow eg o błę du k ar dy na ln eg o dy sk w al ifi ku je p ra cę – zd aj ący o trz ym uj e 0 pu nk tó w .
  • O bj aśn ie ni a do ty cz ące k ry te ri ów o ce ny r oz pr aw ki A . S fo rm uło w an ie s ta no w is ka (n p. w p os ta ci te zy lu b hi po te zy ). Zd aj ący p ow in ie n zr oz um ie ć p ro bl em p os ta w io ny w p ol ec en iu i sf or m uło w ać st an ow is ko b ędą ce ro zw iąz an ie m p ro bl em u. S ta no w is ko je st o ce ni an e ze w zg lęd u na to , c zy je st u da ną p ró bą o dp ow ie dz i p ro bl em u. A de kw at no ść to o dp ow ie dn io ść (z go dn ość , w sp ółm ie rn ość ) s ta no w is ka i pr ob le m u (z da jąc y m oże si ę z go dz ić, ni e zg od zi ć, z ac ho w ać po st aw ę am bi w al en tn ą w ob ec is to ty p ro bl em u) . Sf or m uło w an ie s ta no w is ka b ędą ce go c zęś ci ow o ud an ą p ró bą o dp ow ie dz i pr ob le m u je st s ku tk ie m n ie pe łne go z ro zu m ie ni a pr ob le m u lu b ni ep ełn eg o zr oz um ie ni a te ks tu . W yp ow ie dź ar gu m en ta cy jn a, w k tó re j br ak s ta no w is ka , m oże z aw ie ra ć j ed yn ie s tre sz cz en ie t ek st u, b io gr af ię au to ra i tp . lu b ro zw ija ć m yśl i ni ez w iąz an e z po le ce ni em . Sf or m uło w an ie st an ow is ka n ie m us i s ta no w ić w yo dr ębn io ne j c zęś ci ro zp ra w ki . B . U za sa dn ie ni e st an ow is ka je st o ce ni an e ze w zg lęd u na to , c zy je st tr af ne , c zy je st sz er ok ie i cz y je st p og łęb io ne . U za sa dn ie ni e ni e m us i b yć gr af ic zn ie w yo dr ębn io ną cz ęśc ią r oz pr aw ki . U za sa dn ie ni e: − po głę bi on e to u za sa dn ie ni e, w k tó ry m z da jąc y w ni kl iw ie o dn ió sł s ię w ro zw in ięc iu d o w sz ys tk ic h el em en tó w p ol ec en ia , − tr af ne z aw ie ra lo gi cz ni e po pr aw ne a rg um en ty (c zy li st w ie rd ze ni a po pa rte p rz yk ład am i) za p rz yj ęty m ro zw iąz an ie m p ro bl em u. Sz er ok ość u za sa dn ie ni a o ce ni a s ię n a p od sta w ie te go , c zy zd aj ący w sw oj ej w yp ow ie dz i o dn ió sł s ię d o w sz ys tk ic h el em en tó w w sk az an yc h w p ol ec en iu . U za sa dn ie ni e je st : − sz er ok ie , j eśl i z da jąc y tra fn ie o dn ió sł s ię d o w sz ys tk ic h el em en tó w w sk az an yc h w p ol ec en iu , − w ąsk ie , j eśl i z da jąc y tra fn ie o dn ió sł s ię t yl ko d o ni ek tó ry ch e le m en tó w w sk az an yc h w p ol ec en iu (n p. n ie o dn ió sł s ię d o po da ne go w z ad an iu te ks tu lu b ni e pr zy w oła ł in ne go te ks tu k ul tu ry ), − cz ęśc io w e, j eże li (a ) ni ek tó ry ch a rg um en tó w n ie m ożn a uz na ć z a lo gi cz ni e po pr aw ne w ob ec p rz yj ęte go s ta no w is ka l ub ( b) n ie kt ór e ar gu m en ty są n ie po pa rte p rz yk ład am i, lu b (c ) n ie kt ór e ar gu m en ty są w za je m ni e sp rz ec zn e. W yp ow ie dź ar gu m en ta cy jn a, w k tó re j b ra k uz as ad ni en ia , n ie z aw ie ra lo gi cz ni e po pr aw ny ch a rg um en tó w z a pr zy jęty m ro zw iąz an ie m p ro bl em u lu b ro zw ija m yśl i n ie zw iąz an e ze st an ow is ki em . C . P op ra w no ść rz ec zo w ą o ce ni a si ę n a po ds ta w ie li cz by b łęd ów rz ec zo w yc h. P om yłk i ( np . w n az w ac h w łas ny ch lu b da ta ch ) n ie w pły w aj ące n a uz as ad ni en ie st an ow is ka w ob ec p ro bl em u uw aża si ę z a us te rk i, a ni e błę dy rz ec zo w e. Błą d ka rd yn al ny t o błą d rz ec zo w y św ia dc ząc y o ni ez na jo m ośc i (1 ) te ks tu k ul tu ry , do k tó re go o dw ołu je s ię zd aj ący , or az ( 2) k on te ks tu in te rp re ta cy jn eg o pr zy w oła ne go p rz ez z da jąc eg o.
  • D . K om po zy cj a oc en ia na je st z e w zg lęd u na fu nk cj on al no ść se gm en ta cj i i u po rz ąd ko w an ie te ks tu z go dn ie z g at un ki em w yp ow ie dz i. N al eży w zi ąć po d uw ag ę, c zy w te kśc ie z os ta ły w yo dr ębn io ne – jęz yk ow o i g ra fic zn ie – c zęś ci p ra cy o ra z ak ap ity n ie zb ędn e dl a ja sn eg o pr ze ds ta w ie ni a st an ow is ka i uz as ad ni aj ący ch je a rg um en tó w , a ta kże c zy w yo dr ębn io ne c zęś ci i ak ap ity s ą l og ic zn ie o ra z ko ns ek w en tn ie u po rz ądk ow an e (b ez lu k i z będ ny ch p ow tó rz eń) . K om po zy cj a je st f un kc jo na ln a, j eśl i po dz ia ł t ek st u na s eg m en ty ( cz ęśc i) i ic h po rz ąde k (u kła d) s ą ś ci śle p ow iąz an e z po rz ądk ie m t re ści i r ea liz ow an ym i w te kśc ie fu nk cj am i r et or yc zn ym i. O de jśc ie od za sa dy tr ój dz iel ne j k om po zy cji n ie je st błę de m , j eśl i s eg m en tac ja je st fu nk cjo na ln a. E. S pó jn ość l ok al ną o ce ni a si ę n a po ds ta w ie z go dn ośc i lo gi cz ne j i gr am at yc zn ej m ięd zy k ol ej ny m i, zn aj du jąc ym i si ę w b ez po śre dn im sąs ie dz tw ie z da ni am i w a ka pi ta ch . Z na cz ne z ab ur ze ni a sp ój no ści w yp ow ie dz i t o np . a ka pi ty z bu do w an e z se kw en cj i z da ń n ie po w iąz an yc h ze so bą an i l og ic zn ie , a ni g ra m at yc zn ie (p ot ok lu źny ch m yśl i, sk oj ar ze ń). F. S ty l t ek st u oc en ia si ę z e w zg lęd u na st os ow no ść. St yl u zn aj e si ę z a: − st os ow ny , j eśl i z ac ho w an a je st z as ad a de co ru m (d ob ór śr od kó w ję zy ko w yc h je st c el ow y i a de kw at ny d o w yb ra ne go p rz ez u cz ni a ga tu nk u w yp ow ie dz i, sy tu ac ji eg za m in ac yj ne j, te m at u i i nt en cj i w yp ow ie dz i o ra z od m ia ny p is an ej ję zy ka ). D op us zc za ln e są dr ob ne , s po ra dy cz ne od st ęps tw a od st os ow no ści , − cz ęśc io w o st os ow ny , j eśl i w w yp ow ie dz i z da jąc y ni ef un kc jo na ln ie łą cz y ró żne s ty le , n ie k on tro lu je je dn ol ito ści s ty lu , n p. w w yp ow ie dz i po ja w ia ją s ię w yr az y i k on st ru kc je z jęz yk a po to cz ne go , n ie of ic ja ln eg o, w trę ty z e st yl u ur zęd ow eg o, n ad m ie rn a m et af or yk a. M ie sz an ie ró żny ch st yl ów w yp ow ie dz i u zn aj e si ę z a uz as ad ni on e, je śli je st fu nk cj on al ne . − ni es to so w ny , j eśl i w yp ow ie dź za w ie ra n p. w ul ga ry zm y lu b m a ch ar ak te r o br aźl iw y. St yl w yp ra co w an ia n ie m us i b yć zg od ny z u po do ba ni am i s ty lis ty cz ny m i e gz am in at or a. G . P op ra w no ść jęz yk ow a oc en ia na je st z e w zg lęd u na li cz bę i w ag ę b łęd ów s kła dn io w yc h, le ks yk al ny ch , s łow ot w ór cz yc h, fr az eo lo gi cz ny ch , fle ks yj ny ch i st yl is ty cz ny ch . B łąd s ty lis ty cz ny to k on st ru kc ja z go dn a z no rm ą j ęzy ko w ą, a le n ie w łaś ci w a w s yt ua cj i, w k tó re j p ow st aj e te ks t, or az n ie od po w ie dn ia d la s ty lu , w ja ki m t ek st j es t pi sa ny , np . ud zi w ni on a m et af or a, n ie fu nk cj on al ny k ol ok w ia liz m , w ul ga ry zm , ni eu za sa dn io ne p ow tó rz en ie l ek sy ka ln e lu b sk ład ni ow e. B łęd ów lo gi cz ny ch n ie u zn aj e si ę z a błę dy st yl is ty cz ne . H . Po pr aw no ść za pi su o ce ni a si ę z e w zg lęd u na l ic zb ę b łęd ów o rto gr af ic zn yc h i in te rp un kc yj ny ch ( sz ac ow an ą o dp ow ie dn io d o ob jęt ośc i te ks tu ) o ra z ic h w ag ę ( błę dy r ażą ce i ni er ażą ce ). Za b łąd r ażą cy u zn aj e si ę b łąd , k tó ry p ol eg a na n ar us ze ni u og ól ne j r eg uły o rto gr af ic zn ej lu b in te rp un kc yj ne j w z ap is ie s łów l ub f ra z o w ys ok ie j fr ek w en cj i. Ew en tu al ne w ątp liw ośc i ro zs trz yg aj ą us ta le ni a R ad y Jęz yk a Po ls ki eg o i k la sy fik ac ja b łęd ów in te rp un kc yj ny ch Je rz eg o Po dr ac ki eg o.
  • Strona 13 z 18 Temat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 250 słów. Szczegółowe ustalenia dotyczące sposobu oceniania • Koncepcja interpretacyjna zdającego musi być widoczna w pracy, choć nie musi być wyrażona w formie tezy, może wynikać pośrednio z wywodu. • Przywołany przez zdającego kontekst powinien być sfunkcjonalizowany (nawiązujący do tekstu i pogłębiający koncepcję interpretacyjną). Nie wystarczy samo jego wskazanie lub hasłowe odwołanie się do niego. • Proste odczytanie (parafrazowanie, streszczanie) tekstu danego w zadaniu nie jest jego interpretacją. • Można przyznać maksymalną liczbę punktów za pracę, w której nie został opisany kontrast między formą a treścią. • Zdający wybiera obszar analizy, nie ma obowiązku dokonania np. analizy formy/języka wiersza.
  • Strona 14 z 18 Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Zdający: 1.1) odczytuje sens całego tekstu [...] 1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje zarówno jawne, jak i ukryte. II. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający: 1.2) określa problematykę utworu 2.4) rozpoznaje w utworze sposoby kreowania świata przedstawionego i bohatera […] 3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty 3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych motywów w różnych utworach literackich. III. Tworzenie wypowiedzi. Zdający: 1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [...] (rozprawka) [...] zgodnie z podstawowymi regułami jego organizacji, przestrzegając zasad spójności znaczeniowej i logicznej 1.2) przygotowuje wypowiedź [...] (wybiera [...] odpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat, wybiera formę kompozycyjną, […], dobiera właściwe słownictwo) 1.3) tworzy samodzielną wypowiedź argumentacyjną według podstawowych zasad logiki i retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera argumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje ich selekcji pod względem użyteczności w wypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza prawidłowe wnioskowanie).
  • K ry te ri a oc en y in te rp re ta cj i u tw or u po et yc ki eg o A K on ce pc ja in te rp re ta cy jn a B U za sa dn ie ni e te zy in te rp re ta cy jn ej C Po pr aw no ść rz ec zo w a D Za m ys ł ko m po zy cy jn y E Sp ój no ść lo ka ln a F St yl te ks tu G Po pr aw no ść jęz yk ow a H Po pr aw no ść za pi su 9 K on ce pc ja ni es pr ze cz na z ut w or em , sp ój na i o be jm uj ąca se ns y ni ed os łow ne 15 U za sa dn ie ni e tr af ne i p og łęb io ne 4 Br ak b łęd ów rz ec zo w yc h 6 K om po zy cj a fu nk cj on al na 2 Pe łna sp ój no ść w yp ow ie dz i lu b ni ez na cz ne za bu rz en ia sp ój no ści 4 St yl st os ow ny 6 Br ak b łęd ów lu b ni el ic zn e błę dy ni er ażą ce 4 Za pi s w p ełn i po pr aw ny lu b ni el ic zn e błę dy ni er ażą ce 6 K on ce pc ja ni es pr ze cz na z ut w or em , al e ni es pó jn a i/l ub o be jm uj ąca w w ięk sz ośc i zn ac ze ni a do sło w ne 10 U za sa dn ie ni e tr af ne , a le ni ep og łęb io ne 2 N ie w ięc ej ni ż j ed en błą d rz ec zo w y 3 Za bu rz en ia fu nk cj on al no ści ko m po zy cj i 1 Zn ac zn e za bu rz en ia sp ój no ści 2 St yl cz ęśc io w o st os ow ny 3 Li cz ne b łęd y ni er ażą ce lu b ni el ic zn e błę dy r ażą ce 2 Li cz ne b łęd y ni er ażą ce lu b ni el ic zn e błę dy r ażą ce 3 K on ce pc ja cz ęśc io w o sp rz ec zn a z ut w or em 5 U za sa dn ie ni e cz ęśc io w o tr af ne 0 Br ak k on ce pc ji lu b ko nc ep cj a ca łko w ic ie sp rz ec zn a z ut w or em 0 Br ak tr af ny ch ar gu m en tó w uz as ad ni aj ący ch in te rp re ta cj ę 0 Błę dy rz ec zo w e 0 Br ak z am ys łu ko m po zy cy jn eg o 0 W yp ow ie dź ni es pó jn a 0 St yl ni es to so w ny 0 Li cz ne b łęd y ra żąc e 0 Li cz ne b łęd y ra żąc e U W A G A Je śli w k at eg or ii A p ra ca u zy sk a 0 pu nk tó w , e gz am in at or n ie p rz yz na je p un kt ów w p oz os ta łyc h ka te go ria ch . Je śli w k at eg or ii A p ra ca u zy sk a 2 pu nk ty , a w k at eg or ii B – 0 p un kt ów , e gz am in at or n ie p rz yz na je p un kt ów w p oz os ta łyc h ka te go ria ch . Je śli pr ac a sk ład a si ę z m ni ej n iż 2 50 słó w , e gz am in at or p rz yz na je p un kt y ty lk o w k at eg or ia ch A , B i C . Po ja w ie ni e si ę r ze cz ow eg o błę du k ar dy na ln eg o dy sk w al ifi ku je p ra cę – zd aj ący o trz ym uj e 0 pu nk tó w
  • O bj aśn ie ni a do ty cz ące k ry te ri ów o ce ny in te rp re ta cj i u tw or u po et yc ki eg o A . K on ce pc ja in te rp re ta cy jn a je st e fe kt em p os zu ki w an ia p rz ez z da jąc eg o ca łoś ci ow eg o se ns u ut w or u, tz n. je st p om ys łem n a je go o dc zy ta ni e (w yr ażo ny m n p. w p os ta ci t ez y lu b hi po te zy i nt er pr et ac yj ne j). O ce ni a si ę j ą z e w zg lęd u na t o, c zy j es t ni es pr ze cz na z u tw or em i c zy j es t sp ój na , a ta kże c zy z da jąc y do ci er a do se ns ów n ie do sło w ny ch in te rp re to w an eg o ut w or u, c zy c zy ta g o je dy ni e na p oz io m ie d os łow ny m . K on ce pc ja m oże b yć: − cz ęśc io w o sp rz ec zn a z ut w or em , j eśl i j ed yn ie w e fr ag m en ta ch (l ub fr ag m en ci e) z na jd uj e po tw ie rd ze ni e w te kśc ie . − ca łko w ic ie sp rz ec zn a z ut w or em , j eśl i n aw et w e fr ag m en ta ch (l ub fr ag m en ci e) n ie z na jd uj e po tw ie rd ze ni a w te kśc ie . − sp ój na , g dy o be jm uj e i łą cz y w c ało ść od sz uk an e pr ze z pi sz ące go se ns y ut w or u. − ni es pó jn a, g dy j es t fr ag m en ta ry cz na , tz n. r ek on st ru uj e po je dy nc ze s en sy c ząs tk ow e (n p. z p os zc ze gó ln yc h st ro f te ks tu ) be z w sk az an ia ca łoś ci ow eg o se ns u ut w or u, o ra z gd y za w ie ra l uźn o po w iąz an e, n ie po w iąz an e lu b w za je m ni e w yk lu cz aj ące s ię od cz yt an ia s en su u tw or u (n ie sp rz ec zn e z in te rp re to w an ym u tw or em ). B ra k ko nc ep cj i to b ra k śla dó w p os zu ki w an ia s en su u tw or u (c ało ści ow eg o i/l ub s en só w c ząs tk ow yc h) – p ra ca n ie j es t in te rp re ta cj ą, a np . s tre sz cz en ie m . K on ce pc ja in te rp re ta cy jn a ni e m us i s ta no w ić w yo dr ębn io ne j c zęś ci p ra cy , m oże w yn ik ać z je j c ało ści ow ej w ym ow y. B . U za sa dn ie ni e in te rp re ta cj i j es t o ce ni an e ze w zg lęd u na to , c zy je st tr af ne i cz y je st p og łęb io ne . U za sa dn ie ni e m oże b yć: − tr af ne , je śli za w ie ra w yłą cz ni e po w iąz an e z te ks te m ar gu m en ty za od cz yt an ie m se ns u ut w or u. A rg um en ty m us zą w yn ik ać ze sf un kc jo na liz ow an ej a na liz y, to z na cz y w yw od zi ć s ię z fo rm y lu b/ i t re ści te ks tu . − cz ęśc io w o tr af ne , j eśl i w p ra cy – o pr óc z ar gu m en tó w n ie po w iąz an yc h z te ks te m lu b/ i n ie w yn ik aj ący ch z e sf un kc jo na liz ow an ej a na liz y – zo st ał s fo rm uło w an y pr zy na jm ni ej je de n ar gu m en t p ow iąz an y z te ks te m i w yn ik aj ący z e sf un kc jo na liz ow an ej a na liz y. − po głę bi on e, j eśl i zn aj du je p ot w ie rd ze ni e ni e ty lk o w t ek ści e, a le t ak że w k on te ks ta ch ( np . bi og ra fic zn ym , hi st or yc zn ol ite ra ck im , fil oz of ic zn ym , k ul tu ro w ym ). U cz eń po w in ie n ch oć cz ęśc io w o ro zw in ąć pr zy w oła ny k on te ks t, ab y uz as ad ni ć je go p oj aw ie ni e si ę. − ni ep og łęb io ne , gd y zd aj ący pr zy w ołu je ar gu m en ty ty lk o z te ks tu al bo ty lk o z ko nt ek st u. W sz ys tk ie ar gu m en ty m us zą by ć sf un kc jo na liz ow an e. C . P op ra w no ść rz ec zo w ą o ce ni a si ę n a po ds ta w ie li cz by b łęd ów rz ec zo w yc h. P om yłk i ( np . w n az w ac h w łas ny ch lu b da ta ch ) n ie w pły w aj ące n a ko nc ep cj ę in te rp re ta cy jn ą u w aża si ę z a us te rk i, a ni e błę dy rz ec zo w e. Błą d ka rd yn al ny t o błą d rz ec zo w y św ia dc ząc y o ni ez na jo m ośc i (1 ) te ks tu k ul tu ry , do k tó re go o dw ołu je s ię zd aj ący , or az ( 2) k on te ks tu in te rp re ta cy jn eg o pr zy w oła ne go p rz ez z da jąc eg o.
  • D . K om po zy cj a je st o ce ni an a ze w zg lęd u na f un kc jo na ln ość s eg m en ta cj i i up or ząd ko w an ie t ek st u zg od ni e z w yb ra ny m p rz ez u cz ni a ga tu nk ie m w yp ow ie dz i. N al eży w zi ąć po d uw ag ę, cz y w t ek ści e zo st ały w yo dr ębn io ne – j ęzy ko w o i gr af ic zn ie – c zęś ci p ra cy o ra z ak ap ity ni ez będ ne d la ja sn eg o pr ze ds ta w ie ni a ko nc ep cj i i nt er pr et ac yj ne j i u za sa dn ia jąc yc h ją ar gu m en tó w , a ta kże c zy w yo dr ębn io ne c zęś ci i ak ap ity s ą lo gi cz ni e or az k on se kw en tn ie u po rz ądk ow an e (b ez lu k i z będ ny ch p ow tó rz eń) . K om po zy cj a je st f un kc jo na ln a, j eśl i po dz ia ł t ek st u na s eg m en ty ( cz ęśc i) i ic h po rz ąde k (u kła d) s ą ś ci śle p ow iąz an e z po rz ądk ie m t re ści i r ea liz ow an ym i w t ek ści e fu nk cj am i re to ry cz ny m i. O de jśc ie o d za sa dy t ró jd zi el ne j ko m po zy cj i ni e je st b łęd em , je śli se gm en ta cj a je st fu nk cj on al na . E. S pó jn ość l ok al ną o ce ni a si ę n a po ds ta w ie z go dn ośc i lo gi cz ne j i gr am at yc zn ej m ięd zy k ol ej ny m i, zn aj du jąc ym i si ę w b ez po śre dn im sąs ie dz tw ie z da ni am i w a ka pi ta ch . Zn ac zn e za bu rz en ia s pó jn ośc i w yp ow ie dz i to n p. a ka pi ty z bu do w an e z se kw en cj i zd ań ni ep ow iąz an yc h ze so bą an i l og ic zn ie , a ni g ra m at yc zn ie (p ot ok lu źny ch m yśl i, sk oj ar ze ń). F. S ty l t ek st u oc en ia si ę z e w zg lęd u na st os ow no ść. St yl u zn aj e si ę z a: − st os ow ny , j eśl i z ac ho w an a je st z as ad a de co ru m (d ob ór śr od kó w ję zy ko w yc h je st c el ow y i a de kw at ny d o w yb ra ne go p rz ez u cz ni a ga tu nk u w yp ow ie dz i, sy tu ac ji eg za m in ac yj ne j, te m at u i in te nc ji w yp ow ie dz i or az o dm ia ny p is an ej j ęzy ka ). D op us zc za s ię dr ob ne , sp or ad yc zn e od st ęps tw a od st os ow no ści . − cz ęśc io w o st os ow ny d ot yc zy w yp ow ie dz i, w k tó re j zd aj ący n ie fu nk cj on al ni e łąc zy r óżn e st yl e, n ie k on tro lu je j ed no lit ośc i st yl u, n p. w w yp ow ie dz i p oj aw ia ją s ię w yr az y i k on st ru kc je z jęz yk a po to cz ne go , n ie of ic ja ln eg o, w trę ty z e st yl u ur zęd ow eg o, n ad m ie rn a m et af or yk a. M ie sz an ie ró żny ch st yl ów w yp ow ie dz i u zn aj e si ę z a uz as ad ni on e, je śli je st fu nk cj on al ne . − ni es to so w ny , j eśl i w yp ow ie dź za w ie ra n p. w ul ga ry zm y lu b m a ch ar ak te r o br aźl iw y. St yl w yp ra co w an ia n ie m us i b yć zg od ny z u po do ba ni am i s ty lis ty cz ny m i e gz am in at or a. G . P op ra w no ść jęz yk ow a oc en ia na je st z e w zg lęd u na li cz bę i w ag ę b łęd ów s kła dn io w yc h, le ks yk al ny ch , s łow ot w ór cz yc h, fr az eo lo gi cz ny ch , fle ks yj ny ch i st yl is ty cz ny ch . B łąd s ty lis ty cz ny to k on st ru kc ja z go dn a z no rm ą j ęzy ko w ą, a le n ie w łaś ci w a w s yt ua cj i, w k tó re j p ow st aj e te ks t, or az n ie od po w ie dn ia d la s ty lu , w ja ki m t ek st j es t pi sa ny , np . ud zi w ni on a m et af or a, n ie fu nk cj on al ny k ol ok w ia liz m , w ul ga ry zm , ni eu za sa dn io ne p ow tó rz en ie l ek sy ka ln e lu b sk ład ni ow e. B łęd ów lo gi cz ny ch n ie u zn aj e si ę z a błę dy st yl is ty cz ne . I. Po pr aw no ść za pi su o ce ni a si ę z e w zg lęd u na li cz bę błę dó w o rto gr af ic zn yc h i i nt er pu nk cy jn yc h (s za co w an ą o dp ow ie dn io d o ob jęt ośc i t ek st u) or az i ch w ag ę ( błę dy r ażą ce i n ie ra żąc e) . Za b łąd r ażą cy u zn aj e si ę b łąd , kt ór y po le ga n a na ru sz en iu o gó ln ej r eg uły o rto gr af ic zn ej l ub in te rp un kc yj ne j w z ap is ie s łów l ub f ra z o w ys ok ie j fr ek w en cj i. Ew en tu al ne w ątp liw ośc i ro zs trz yg aj ą us ta le ni a R ad y Jęz yk a Po ls ki eg o i k la sy fik ac ja b łęd ów in te rp un kc yj ny ch Je rz eg o Po dr ac ki eg o.
  • Strona 18 z 18 INFORMACJA O ZASADACH OCENIANIA PRAC Z JĘZYKA POLSKIEGO UCZNIÓW ZE STWIERDZONYMI DYSFUNKCJAMI 1. W pracy maturalnej z języka polskiego autorstwa ucznia, u którego stwierdzono dysleksję i dysortografię, nie należy uwzględniać w ocenie następujących błędów: a. zmienionej kolejności liter w wyrazach, b. wstawionych dodatkowo liter w wyrazie, opuszczonych lub przestawionych liter, c. opuszczonego początku lub końca wyrazu, d. występowania w wyrazach głosek dźwięcznych zamiast bezdźwięcznych i odwrotnie, e. mylenia głosek „i” i „j”, głosek nosowych z końcówką fleksyjną, np.: ę-em, ą-om, f. mylenia przedrostków z przyimkami, np.: pode szły; błędnego zapisywania przyimków z rzeczownikami i przysłówkami, np.: wklasie, zachwilę, napewno, g. niewłaściwego zapisu spółgłosek miękkich, np.: rosinie zamiast rośnie, skosiny zamiast skośny, h. pisowni niezgodnej z zasadami ortografii [od uczniów wymaga się dobrej znajomości zasad ortografii, co powoduje nadmierne do nich zaufanie i schematyczne ich stosowanie, np.: startóje bo startować, błędnej pisowni wyrazów, którymi nie rządzą zasady ortograficzne (których pisownię trzeba zapamiętać)], i. błędnego stosowania lun niestosowania znaków interpunkcyjnych. 2. Uczeń, u którego stwierdzono dysgrafię ma prawo pisać bardzo wolno i stawiać niekształtne litery, pisać mało czytelnie i poza liniami. 3. Wszystkie inne uchybienia w pracy nie są uzasadnione wymienionymi dysfunkcjami. /ColorImageDict > /JPEG2000ColorACSImageDict > /JPEG2000ColorImageDict > /AntiAliasGrayImages false /CropGrayImages true /GrayImageMinResolution 300 /GrayImageMinResolutionPolicy /OK /DownsampleGrayImages true /GrayImageDownsampleType /Bicubic /GrayImageResolution 300 /GrayImageDepth -1 /GrayImageMinDownsampleDepth 2 /GrayImageDownsampleThreshold 1.50000 /EncodeGrayImages true /GrayImageFilter /DCTEncode /AutoFilterGrayImages true /GrayImageAutoFilterStrategy /JPEG /GrayACSImageDict > /GrayImageDict > /JPEG2000GrayACSImageDict > /JPEG2000GrayImageDict > /AntiAliasMonoImages false /CropMonoImages true /MonoImageMinResolution 1200 /MonoImageMinResolutionPolicy /OK /DownsampleMonoImages true /MonoImageDownsampleType /Bicubic /MonoImageResolution 1200 /MonoImageDepth -1 /MonoImageDownsampleThreshold 1.50000 /EncodeMonoImages true /MonoImageFilter /CCITTFaxEncode /MonoImageDict > /AllowPSXObjects false /CheckCompliance [ /None ] /PDFX1aCheck false /PDFX3Check false /PDFXCompliantPDFOnly false /PDFXNoTrimBoxError true /PDFXTrimBoxToMediaBoxOffset [ 0.00000 0.00000 0.00000 0.00000 ] /PDFXSetBleedBoxToMediaBox true /PDFXBleedBoxToTrimBoxOffset [ 0.00000 0.00000 0.00000 0.00000 ] /PDFXOutputIntentProfile () /PDFXOutputConditionIdentifier () /PDFXOutputCondition () /PDFXRegistryName () /PDFXTrapped /False /CreateJDFFile false /Description > /Namespace [ (Adobe) (Common) (1.0) ] /OtherNamespaces [ > /FormElements false /GenerateStructure false /IncludeBookmarks false /IncludeHyperlinks false /IncludeInteractive false /IncludeLayers false /IncludeProfiles false /MultimediaHandling /UseObjectSettings /Namespace [ (Adobe) (CreativeSuite) (2.0) ] /PDFXOutputIntentProfileSelector /DocumentCMYK /PreserveEditing true /UntaggedCMYKHandling /LeaveUntagged /UntaggedRGBHandling /UseDocumentProfile /UseDocumentBleed false >> ] >> setdistillerparams > setpagedevice
Fly UP